Jak obliczyć dochód do FWK? Poradnik krok po kroku bez błędów

Fundusz Wsparcia Kredytobiorców (FWK) to niezwykle ważny mechanizm dla osób, które znalazły się w trudnej sytuacji finansowej i borykają się ze spłatą kredytu hipotecznego. Aby móc skorzystać z tej pomocy, kluczowe jest precyzyjne obliczenie dochodu gospodarstwa domowego. Jako Grzegorz Głowacki, wielokrotnie widziałem, jak drobne błędy w tej kalkulacji potrafiły opóźnić, a nawet uniemożliwić uzyskanie wsparcia.

Dokładne obliczenie dochodu jest fundamentalne dla pozytywnego rozpatrzenia wniosku o wsparcie z FWK. To nie jest tylko formalność; to podstawa oceny Twojej sytuacji finansowej. W mojej praktyce często spotykałem się z sytuacjami, gdzie wnioski były odrzucane właśnie z powodu nieprawidłowości w kalkulacji dochodu. Pamiętaj, że każdy błąd może skutkować odrzuceniem wniosku, co niepotrzebnie wydłuży proces uzyskania tak potrzebnej pomocy. Dlatego tak ważne jest, aby podejść do tego zadania z najwyższą starannością.

Definicja dochodu na potrzeby Funduszu Wsparcia Kredytobiorców jest ściśle określona i opiera się na ustawie o pomocy społecznej. Zgodnie z nią, dochód to suma miesięcznych przychodów, które pomniejsza się o konkretne pozycje. W uproszczeniu, do dochodu wlicza się wszystko, co otrzymujesz regularnie, natomiast odliczyć można obowiązkowe obciążenia. Świadczenie "800+" (dawniej "500+") jest tu ważnym wyjątkiem nie jest ono wliczane do dochodu, co często budziło wątpliwości wśród moich klientów.

• Co wliczamy do dochodu (przychody):
  • Wynagrodzenia z tytułu umów o pracę, umów zlecenia, umów o dzieło.
  • Emerytury, renty, zasiłki dla bezrobotnych.
  • Dochody z działalności gospodarczej.
  • Dochody z najmu nieruchomości.
  • Świadczenia z funduszu alimentacyjnego.
  • Świadczenie wspierające dla osób z niepełnosprawnościami.
  • Inne stałe przychody.
• Co można odjąć od dochodu:
  • Podatek dochodowy od osób fizycznych.
  • Składki na ubezpieczenie zdrowotne i społeczne.
  • Alimenty świadczone na rzecz innych osób.

W mojej pracy zauważyłem, że wnioskodawcy często popełniają kilka typowych błędów przy obliczaniu dochodu, które mogą zaważyć na decyzji o przyznaniu wsparcia. Zwróć uwagę na te pułapki:

• Błędne określenie składu gospodarstwa domowego: To jeden z najczęstszych problemów. Niewłaściwe zdefiniowanie, kto faktycznie wspólnie zamieszkuje i gospodaruje, może drastycznie zmienić wynik dochodu na osobę.
• Pominięcie niektórych źródeł przychodu: Czasem zapominamy o nieregularnych, ale jednak stałych dochodach, takich jak dodatkowe zlecenia czy drobne dochody z najmu. Wszystko, co wpływa na konto, powinno być uwzględnione.
• Nieprawidłowe odliczenia: Wielu wnioskodawców próbuje odliczać koszty uzyskania przychodu, co jest niedopuszczalne w kontekście FWK. Pamiętaj, odliczasz tylko podatek, składki ZUS i zdrowotne oraz zapłacone alimenty.
• Błędy w kalkulacji dochodu z działalności gospodarczej: To szczególnie skomplikowany obszar, który wymaga precyzji w zależności od formy opodatkowania.

Krok 1: Kto wchodzi w skład Twojego gospodarstwa domowego

Zgodnie z wymogami FWK, gospodarstwo domowe to wszystkie osoby, które wspólnie zamieszkują i gospodarują. Nie chodzi tu tylko o więzy krwi czy meldunek, ale o faktyczne wspólne prowadzenie budżetu, ponoszenie kosztów utrzymania i dzielenie się obowiązkami. Przykład? Jeśli mieszkasz z dorosłym dzieckiem, które pracuje i dokłada się do rachunków, ale ma swoje oddzielne konto i samodzielnie zarządza swoimi finansami, to dla celów FWK może być traktowane jako odrębne gospodarstwo. Natomiast jeśli wspólnie opłacacie rachunki, robicie zakupy i macie wspólny budżet, to tworzycie jedno gospodarstwo domowe. To bardzo ważne, aby być szczerym i precyzyjnym w tym aspekcie, ponieważ liczba osób w gospodarstwie domowym bezpośrednio wpływa na próg dochodowy.

Krok 2: Zbierz przychody z ostatnich trzech miesięcy

Teraz przejdźmy do konkretów finansowych. Musisz zebrać wszystkie swoje przychody brutto, czyli przed odliczeniami, z okresu trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku. Obejmuje to wynagrodzenia z umów o pracę, umów zlecenia oraz umów o dzieło. Pamiętaj, że liczy się faktyczny okres trzech miesięcy wstecz od daty złożenia wniosku, a nie np. ostatnie trzy pełne miesiące kalendarzowe.

• Emerytury
• Renty
• Zasiłki dla bezrobotnych

Jeśli prowadzisz działalność gospodarczą, sposób ustalania dochodu zależy od formy opodatkowania. W przypadku ryczałtu czy karty podatkowej, dochód ustala się na podstawie Twojego oświadczenia. Natomiast przy innych formach opodatkowania, bank może wymagać zaświadczenia z urzędu skarbowego o wysokości dochodu. Warto to wcześniej sprawdzić w swoim banku, aby uniknąć nieporozumień.

• Dochody z najmu nieruchomości
• Świadczenia z funduszu alimentacyjnego
• Świadczenie wspierające dla osób z niepełnosprawnościami

Jeszcze raz przypominam, co jest bardzo istotne: świadczenie "800+" nie jest wliczane do dochodu. To często powtarzające się pytanie, więc warto to zapamiętać.

Krok 3: Co możesz odliczyć od swojego przychodu

Kiedy już zsumujesz wszystkie swoje przychody, czas na odliczenia. Od kwoty brutto należy odjąć podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne i społeczne. Są to obowiązkowe obciążenia, które pomniejszają Twój realny dochód do dyspozycji.

Kolejną pozycją, którą możesz odliczyć od dochodu, są alimenty, ale tylko te, które faktycznie świadczysz na rzecz innych osób, np. na dzieci z poprzedniego związku. Musisz być w stanie udokumentować regularne płatności tych alimentów.

Czego absolutnie nie możesz odliczać, a co jest częstym błędem, to koszty uzyskania przychodu. W kontekście FWK liczy się dochód netto po odjęciu podatków i składek, a nie dochód podatkowy, który uwzględnia KUP. Pamiętaj, aby nie mylić tych pojęć.

• Koszty uzyskania przychodu
• Dobrowolne składki na ubezpieczenia (np. na życie, prywatne pakiety medyczne)
• Spłaty innych zobowiązań kredytowych (poza ratą kredytu hipotecznego, która jest oceniana osobno)

Krok 4: Finałowa kalkulacja dochodu na osobę

Mając zebrane przychody i określone odliczenia, możemy przystąpić do finalnej kalkulacji. Najpierw zsumuj wszystkie przychody z ostatnich trzech miesięcy dla całego gospodarstwa domowego. Następnie od tej kwoty odejmij łączne odliczenia (podatek, ZUS, zdrowotne, alimenty) również z tych trzech miesięcy. Wynik podziel przez trzy, aby uzyskać średni miesięczny dochód gospodarstwa domowego.

Ostatnim krokiem jest podzielenie uzyskanego średniego miesięcznego dochodu gospodarstwa domowego przez liczbę osób w tym gospodarstwie. To da Ci kluczową wartość: miesięczny dochód na osobę w gospodarstwie domowym. Ta liczba będzie porównywana z ustawowymi progami, o których opowiem za chwilę.

Aby to lepiej zobrazować, przygotowałem uproszczony przykład:

Czy Twój dochód kwalifikuje Cię do wsparcia

Samo obliczenie dochodu to dopiero początek. Teraz musimy sprawdzić, czy spełniasz jedno z trzech kryteriów kwalifikujących do wsparcia z FWK. Pierwszym z nich jest wskaźnik DStI (Debt Service to Income). Oznacza on sytuację, gdy miesięczne koszty obsługi Twojego kredytu mieszkaniowego przekraczają 40% dochodu całego gospodarstwa domowego. Jeśli Twoja rata pochłania ponad 40% Waszych wspólnych, miesięcznych dochodów, to spełniasz to kryterium.

Drugie kryterium dotyczy miesięcznego dochodu gospodarstwa domowego pomniejszonego o miesięczne koszty obsługi kredytu. Jeśli po odjęciu raty kredytu od Waszego miesięcznego dochodu, to co zostaje, jest niższe niż ustawowo określone progi, również kwalifikujesz się do wsparcia. Te progi są waloryzowane, więc zawsze warto sprawdzić ich aktualną wysokość. Na przykład, w 2025 roku progi te wynosiły:

• 1552 zł dla osoby samotnie gospodarującej.
• 1200 zł na osobę w rodzinie.

Pamiętaj, że te kwoty mogą ulec waloryzacji, więc zawsze upewnij się co do aktualnych wartości.

Trzecie kryterium jest niezależne od dochodu i dotyczy statusu zatrudnienia. Jeśli przynajmniej jeden z kredytobiorców posiada status osoby bezrobotnej, to automatycznie kwalifikuje Was do wsparcia z FWK, niezależnie od spełniania pozostałych kryteriów dochodowych. To bardzo ważna ścieżka dla osób, które nagle straciły źródło utrzymania.

Jakie dokumenty przygotować do wniosku

Przygotowanie odpowiednich dokumentów jest równie ważne, jak sama kalkulacja. Bank, w którym złożysz wniosek, będzie potrzebował potwierdzenia zadeklarowanych przez Ciebie dochodów. Oto lista przykładowych dokumentów, które mogą być wymagane:

• Zaświadczenie o zatrudnieniu i wysokości średniego wynagrodzenia z ostatnich 3 miesięcy (od pracodawcy).
• Odcinki renty lub emerytury.
• Decyzje o przyznaniu świadczeń (np. zasiłków, świadczeń z funduszu alimentacyjnego).
• Zaświadczenie z urzędu skarbowego o wysokości dochodu (szczególnie dla osób prowadzących działalność gospodarczą).
• Wyciągi bankowe potwierdzające regularne wpływy.

W przypadku dochodów z działalności gospodarczej, zwłaszcza na ryczałcie czy karcie podatkowej, kluczową rolę odgrywa oświadczenie o dochodach. Musi być ono rzetelne i zgodne z prawdą, ponieważ bank ma prawo do jego weryfikacji. Warto poświęcić czas na jego precyzyjne wypełnienie.

Pamiętaj, że bank ma pełne prawo do weryfikacji przedstawionych przez Ciebie danych i dokumentów. Wszelkie rozbieżności mogą prowadzić do odrzucenia wniosku lub konieczności uzupełniania braków, co opóźni cały proces. Bądź transparentny i przygotuj się na to, że bank może poprosić o dodatkowe wyjaśnienia czy dokumenty.